Chng III

 

nhng bc th ca ng nixon

 

Tt c nhng binh s Hoa K , nhng c vn M trong cc n v QLVNCH, nhng chuyn vin, nhng t chc bn qun s Hoa K, tt c NJu ri khi Vit Nam t thng ba nm 1973. Hoa K tn trng iu 5 ca Hip nh Paris: iu ny qui nh l tt c cc lc lܮng ca h phi ri khi Vit Nam trong vng 60 ngy. D lun chnh tr , Quc Hi v nhng ngܩi M nhm mt gi ng lut NJu chng li mi vi phm qu r rt Hip nh. Trܧc khi k Hip nh, ngܩi M cng c gian ln phn no khi h tng cܩng thm n dܮc v mt s v kh ti tn cho Min Nam Vit Nam : Ng Gic i d nhin khng mun mang ting xu l Nj li cho Min Nam qun dng khng tt. By gi th ch cn khon 8000 cng dn M Min Nam Vit Nam . Ring Ta i s c danh sch 2300 ngܩi ri. By gi h ch l ngܩi ǫ u thi, vi t quyn li v bn phn hn. Ta i s Hoa K, mt trung tm u no ca ngܩi M, nm cch Dinh Dc Lp ca Tng Thng Thiu chng vi trm thܧc, trng ging nh mt ci n. Trong cuc tn cng hi Tt Mu Thn 1968 c mt ton ǥc cng cng sn Ƕt nhp vo ܮc mt gc trong vi ting ng h.

T vn phng ca ng lu 2, nm gia ban kinh t v ban chnh tr , i s Graham Martin cai qun rt nhiu c quan trc thuc khp SiGn v 4 ta Lnh s. cc tnh th ng cng c nhiu tai mt, phn ln cc ng "ph lnh s" NJu l nhn vin ca c quan Tnh Bo Trung ng Hoa K (CIA). Nhng ngܩi ny bo co thng v vn phng ca ng Thomas Polgar, trܪng lܧi CIA, nm lu 4 ca Ta i s, bn cnh mt trung tm truyn tin tn tin. Trc thuc Ta i s cn c Phng Thng Tin Hoa K nm lu 1, ngay trn th vin Lincoln, v c quan Nghin Cu & Pht Trin nm nhng dy nh gn Cu lc b th thao SiGn.

Ta i s c hai c quan thit yu va c ng nhn vin va c nhim v quan trng. l Phng Trung ng Tnh Bo CIA v Phng Ty Vin Qun Lc Hoa K . Ngay ti SiGn khng thi, c quan CIA x dng 300 nhn vin tnh lun c th k v nhn vin mt m. Nhiu ngܩi phi ra khch sn DUC, y thܩng c ng ngܩi quy rܮu, h bi v bi tm nng.

Phng Ty Vin ǥc trch v phng th (DAO : Defense Attache Office) mt t chc duy nht trn th gii ny, l mt c quan ln nht, gm c 50 qun nhn v 1200 nhn vin dn chnh, dܧi quyn ca tܧng Homer Smith, chuyn vin v tip vn. C khon 100 ngܩi l binh s trong tnh trng gii ng tm thi lm vic nh nhn cng kh ܧc . Tܧng Smith l mt ty vin qun s ǥc bit trc thuc thng vi i s. Nhng l mt cp tܧng, ng cn trc thuc vi B Tham Mu Lin Qun Ng Gic i, Hoa thnh n, mt h thng ch huy nng n trong khng gian v thi gian c t khi c chin tranh. Tܧng Smith rt hp vi ng Martin, cn Alan Carter , trܪng Phng Thng Tin, th li lnh nht vi i s ca mnh, v b ch trch l ni qu nhiu vi cc nh bo. Nh cm quyn SiGn cng nh H Ni NJu bit v ci t hp ngoi giao nho nh y thng yu ln t him kn o ny.

Phng Ty Vin ca tܧng Smith v cc ban ngnh trc thuc chim ng li ht cc c s ca B T Lnh Qun lc Hoa K Vit Nam, t Tng hnh dinh ljn cc rp chiu bng, h bi, phn im, cu lc b... ngay sn bay Tn sn Nht. Tܧng Smith coi v vic cp pht qun dng v gi ngܩi ljn thanh tra cc n v thuc qun Ƕi Min Nam Vit Nam . Mt cng vic rt phc tp. Bc Vit th bo co lo vi Lin X v Trung Quc v tnh trng tn kho ca mnh, cn Min Nam th cng khng khc g i vi ngܩi M. Da theo cc bo co t hn 10 c quan cc tnh gi v, Phng Ty Vin Qun Lc son tho phc trnh v tnh hnh vi phm Lnh ngng bn ca Hip nh Paris, mt vic m y Ban Quc T t khi chu lm.

C quan CIA cng c mt phi trܩng Tn sn Nht, rt d nhn vi cc chic phi c v trc thng sn mu sm v trng ca hng khng Air America. Vo nhng nm cui thp nin 60, thi k tt nht, Air America c ti 5600 nhn vin. Cc phi cng, thܩng l cu qun nhn rt hiu bit v Vit Nam . Lng ca nhng ngܩi ny thܩng ln ljn 45.000 k kim mt nm (khon 200.000 quan Php) m mt na khi b tr thu.

T ngy k Hip nh, Air America thܩng ܮc dng Nj chuyn ch nhn vin ca y Ban Quc T, k c cc thnh vin Ba Lan v Hung gia Li. K t khi y Ban ljn SiGn, Polgar gii thch l nu cc thnh vin ca y Ban Quc T gm c Gia n i (sau ny ܮc Iran thay th), Nam Dng, Ba Lan v Hung gia L, mang theo phi c ca h na th chc chn s c nhiu tai nn xy ra lm. Do ng NJ ngh dng phi c ca hng khng Air America. Mi ngܩi ai cng bit phi c ny l ca CIA. i s Ba Lan u tin ca y Ban trܧc kia l gim c hng khng LOT ca Ba Lan nn rt am tܩng vn NJ v thc y cc ng ch Hung gia Li ca ng nn chp nhn NJ ngh ca Polgar. ngh ny gip hai phi on ny tit kim ܮc ngoi t m cc nܧc ng u ny vn thiu. V nh vy cng trnh ܮc tai nn. Nhng c mt ln ngܩi ca Chnh Ph Lm Thi Cng Ha Min Nam Vit Nam bn h hai trc thng ca y Ban Quc T. Mt trong hai chic c ch mt s quan Bc Vit .

y Ban Quc T c mt Tng hnh dinh trong thnh ph v cc c s khc th ng sn bay Tn sn Nht. Nhim v ca y Ban l Kim sot v Gim st vic ngng bn, nhng h khng kim sot g ht v cng khng gim st ܮc bao nhiu. Do pha Gia n i nhanh chng ma mai chuyn danh t ting Php CICS (Comit internationale de Controle et de Surveillance) ra ting Anh ICCS (International Committee of Control and Survey) Nj h džc tri ra l "I Can't Control Shit" (Ti khng kim sot ܮc g ht, ti ch kim sot my cc gch chi thi !) Ngܩi Min Nam Vit Nam hn hc hn dch ra l "Im Cho Coi Sao" (ngi yn lng chi Nj coi ci g s xy ra !)

Hip nh Paris dnh trn 18 iu khon cho c cu php l ny, trn nguyn tc CICS ( y Ban Quc T Kim Sot v Gim St Ngng Bn) thay th cho CIC (y Ban Quc T Kim Sot nh Chin), mt y ban "hu danh v thc " c mt c SiGn v H Ni t 1954 cho ljn 1973 m khng c lm g ht. Phi on Gia n i thy r l y Ban khng hu hiu nn h nhanh chn rt lui khi y Ban, v h ܮc phi on hong gia Ba T (IRAN) thay th. Nh vy Hong lj Ba T coi nh bܧc vo sn khu quc t.

Cc thnh vin ca y Ban Quc T ny c nhim v phi i iu tra mi ln mt trong Hai Bn c bo co hay phn khng v vi phm Hip nh ca pha Bn kia. V trn nguyn tc tt c cc quyt nh ca y Ban NJu phi t ܮc s "ng thun". Hai phi on Ba Lan v Hung gia Li lun lun khܧc t mi s iu tra vi phm do Chnh Ph SiGn yu cu, T hai phi on Nam Dng v Ba T chn nn v h thܩng n phng i iu tra. D cng vic c trnh trng th trn phng din php l nhng bn phc trnh ca h cng khng c gi tr (v thiu ch k ca Ba Lanv Hung gia Li).

Ngy 10 thng ging 1975, mt ngܩi Ba Lan v mt ngܩi Hung gia Li cng hai cng s vin Ba T v Nam Dng ng k tn trong mt bn phc trnh xt thy bt li cho Chnh Ph Lm Thi Cng Ha Min Nam , trong qun Long Khnh nm v hܧng ng Bc SiGn 80 cy s. Khi v ljn SiGn, ܮc cp trn ca h khin trch v nhc nh, hai ngܩi Ba Lan v Hung gia Li ny khai l h b bt buc phi k vo vn kin ny m khng hiu g ht.

Hip nh Paris d tr trin khai 7 ton Quc T a phng Nj gim st qun dng khi c s thay th. Cc thnh vin ca y Ban Quc T NJu bit rng phn ln nhng ton a phng ny khng bao gi ܮc thnh lp v khng bao gi c mt y nhng a im hay a phng ܮc quy nh. Khi u qun s ca y Ban Quc T tnh chung l 3.300 ngܩi . T chc ny ln ln tr thnh mt c cu hnh chnh nng n, t nui sng ly. H khng c quan st vin tnh Phܧc Long. Trܩng hp rt in hnh: Vit Nam Cng Ha yu cu h c thi Ƕ, Phi on Ba Lan v Hung gia Li th ǰ tha l h "thiu tin tc" , Phi on Nam Dng v Ba T NJ ngh gi cc ton quan st ln xem, Pha Ba Lan v Hung gia Li t chi hn, vin l "khng c an ninh". Cho nn SiGn khng c ai ngc nhin ht.

S quan ca y Ban thܩng t chc tic tng n ung, chi tennis hoc bi li Cu lc b Th Thao SiGn nhng lc no cng lm ra v ti phn. Cc bo co phn khng vi phm th lun lun b xp x bng ph quyt Nj khng i ljn u c. Trong nhng phin i hi, ngܩi ta khng bn ci v Phܧc Long, tr khi Nj ly mt quyt nh quan trng v nhanh chng l ngܩi ta khng th lm g ht. Ngܩi ta dng th gi Nj bn ci nhng chuyn thit thc hn nh : ti sao h bi Tn sn Nht khng chu thay nܧc mi ngy ? Tun ny chng ta ܮc cp bao nhiu xng ? Gi mi phn n Cu lc b c cao lm khng ? Lm sao cho sa cha cc my iu ha ? Chiu nay phi on no s i din cho y Ban chng ta Ta i s Php ? v ngy mai Ta i s c Chu ? Cc phi on s cho trnh chiu phim g phng chiu bng ?..... v.v...

i vi ngܩi Ba Lan v Hung gia Li th y l chuyn du hnh u tin ra nܧc ngoi ca h. H cha mt v ng lng ܮc tr bng m kim cho h. H di chuyn trong thnh ph bng nhng xe but c lܧi che nga lu n, thm ving cc nh cha, mua sm n trang v vng, chi gi v hc cch chi bng bu dc ca Hoa K . Trong nhng bui d hi SiGn tܧng Czeslaw nng n v i s Fijalkowski mnh d hn, NJu t ra bnh dn. H hn tay kiu Ba Lan rt l vui v v lch thip. Tܧng Dega cn lm ngc nhin nhiu ngܩi khi ng ct ting ca tng "cuc cch mng trng ca hong lj Ba T " v nhng "d n ci cch y cao vng" ca Ngi. Tܧng Dega chi thn vi Ty vin Qun lc ca Php, i t Yves Gras, mt s gia chu o v trn chin tranh ca ngܩi Php ng Dng nhng hiu rt t v cuc chin hin ti. Hai s quan ny tho lun v N ph Lun, v b Walewska, v ng tܧng Foch. i t ny kh y ch. ng ta tm s vi tܧng Ba Lan :

-" Bi ton Vit Nam qu rc ri Nj ngܩi ta c th gii quyt bng "chnh tr la"

Ngܩi Ba Lan bit rnh Vit Nam hn ngܩi Hung gia Li. H c i din Min Bc v Min Nam t hn 20 nm nay ri. Nhiu ngܩi Ba Lan dng phi c ca y Ban Quc T trn cc chuyn bay con thoi ni lin SiGn v H Ni mi th su hng tun. Cn ngܩi Hung gia Li th chuyn lo tm tin tc c l v h cn phi theo kp cc ng ch Ba Lan ca h v mi s hiu bit. H c mang my nh i quanh qun cc cu, cc tri lnh, cc cn c khng qun, cc kho n v.v.. Ngܩi dn Min Nam gin lm, h khiu ni. Lm g ܮc h ? Cc thnh vin ca y Ban Quc T NJu c quyn ǥc min ngoi giao. Ngܩi Ba T th rt l mm mng v hiu khch. H cung cp cho mi ngܩi mn trng "caviar" Nj nhu vi rܮu vodka ca Ba Lan hay vi rܮu vang ca Hung gia Li. Ring ngܩi Nam Dng th lm vic hon ton trong tinh thn ca Hip nh Paris. H lun lun c mt bt c ch no c nhn tip t t vin n thܩng ljn vin n pho, h nh gi v so snh lc lܮng , v tnh s ht cc vi phm.

- " Ti sao cc ng hot Ƕng tch cc nh vy ? Polgar hi th mt s quan cao cp Nam Dng.

- "Chng ti c l phi chin u vi ngܩi Vit Nam , khng phi trong hin ti u, m c l mt ngy no ....

Trong hai nm, ngܩi Ba Lan, Hung gia Li v ngܩi M, dn chnh hay qun nhn, h NJu gn b vi nhau. D sao h cng NJu l ngܩi da trng, i din vi ngܩi Vit Nam d h l ngܩi quc gia hay cng sn th cng kh m nm ܮc h lm khi ngܩi ta t Budapest (Hung) hay t Varsovie (Ba Lan) hay t Hoa thnh n xa xi ti. Hn na, gia nhng ngܩi cng chc cao cp hay nhng qun nhn nh ngh vn c s tng quan vi nhau. Mc k thc h hay s r r ca ngܩi ny ngܩi kia. Cc phi on ca y Ban Quc T y s quan tnh bo. H lng bt nhng ngܩi o ng nhng khng bao gi thnh cng. trong y Ban Quc T ngܩi ta khng gim st chin s Vit Nam m ngܩi ta gim st k ngܩi ny ngܩi kia trong ni b. Cc s quan Ba Lan v Hung Gia Li canh chng cc ng ch ng vin cng sn ca h, iu ny lm cho CIA nh lo. Polgar ni: " C vic lm cho tt c mi ngܩi . Ngay nh anh c tiu tin vo i dng th anh cng c th lm tng mc nܧc bin ln ܮc vy .

ng i s Graham Martin cng t ra mt thi Ƕ lch s vi ngܩi Ba Lan. Khi i s Ba Lan ti SiGn ng ta c ljn cho ngܩi bn ng s Hoa K . Tri li i s th kch Hung gia Li kia coi thܩng th tc ny, cho nn ng Martin khng gp ng ta bao gi.

Tri li ng Polgar th lin lc cht ch v rt tt vi ngܩi Hung gia li, nht l vi i t Janos Toth v c vn chnh tr Antyon Tolgyes. Polgar gc ngܩi Hung gia Li. i t Toth ch huy c quan tnh bo Hung. L ng nghip vi nhau hai ngܩi thch nhau lm, m cng rt d dt nhau. thy r trong lnh vc mnh mng ca ngnh tnh bo ny, v Nj gip ǫ ln nhau, Polgar v Toth ǥt ra mt phng thc ti tnh mi l lm: vo mt gi no , hai a im ti SiGn , mt nhn vin CIA v mt s quan tnh bo Hung mi ngܩi thuyt trnh cho nhau nghe v tnh hnh ca phe bn kia. Mt phng php rt kn o: ngܩi Hoa K v ngܩi Hung khng th gt nhau hay bo co sai vi nhau ܮc hay dng li nhng g h tin cy trao ǰi cho nhau. Nhng trong tin trnh cuc chi ny hnh nh pha Ba Lan mun li dng. S quan ca h mc thܩng phc, i vo Ta i s Hoa K v ܮc Frank Snepp, mt cng s vin ca Polgar tip.

Theo ch ring t m ni th trܧc mt ngܩi M ngܩi Ba Lan ch ngܩi Hung, v ngܮc li ngܩi Hung cng ch ngܩi Ba Lan. Rt c l Ƕ, ngܩi M than phin gim cho Min Nam . Cc s quan thuc hai phi on Hung v Ba Lan tht th th tht rng h cng kh x vi nhng ng ch cng sn Vit Nam .

- " Nhng ng ch Vit Nam ca chng ti can m thit, bܧng bnh v cng quyt lm, nhng rt kh m hiu ܮc h lm.

Mc du h c ni n nhng cc s quan Hung v Ba Lan khng th bit ܮc mt tin tc no t cc ng ch cng sn Vit Nam v s kin h chim tnh Phܧc Long. Nim n hn, ngܩi M cho cc thnh vin ca y Ban bit din tin ca s vic.

Cc ng ch cng sn Vit Nam ca h cng c mt SiGn, vi mt s khng t hnh trang, v mt vi v kh, ng ngay sn bay Tn sn Nht t nm 1973 : 250 binh s v s quan vit cng - c ngha l thuc CPLTCHMN- v li 50 b Ƕi v s quan Bc Vit , kh tip cn lm v n cܩi ca h khng khc biu ng bao nhiu. H ng trong nhng dy nh thng hng nhau, c km gai v bao ct bao quanh, d nhin dܧi s dm ng canh chng t cc chi gc ca binh s Min Nam . H l thnh phn thuc Hai trong Bn Bn c lin quan ljn c 19 iu trong Hip nh Paris. Binh s thuc CPLTCHMN th mc qun phc mu xanh l cy, cn b Ƕi Bc Vit th mc qun phc mu be, gn gh hn cht. Cc i din CPLTCHMN th ni ton ging Bc.

"Ban Lin Hp Qun S 4 Bn" gm c Hoa K, qun Ƕi Min Nam , Min Bc , v b Ƕi ca CPLTCHMN. H c nhim v tm ngܩi cht v mt tch.

"Ban Lin Hp Qun S 2 Bn" ch gm c i din ca SiGn v ca CPLTCHMN

C hai Ban Lin Hp ny phi i theo cc T Quc T khi ܮc h chnh thc bo cho bit l trnh v khi ܮc yu cu. Trong hai nm nay, hai Ban Lin Hp ny coi nh khng cn hot Ƕng g ht. Khi cc s quan Ba Lan v Hung Gia Li hi cc s quan vit cng tin tc ca trn chin Phܧc Long th h ch cܩi tr : "chng ti khng hay bit g ht "

Cng sn t khi ra khi tri ca h, ܮc gi l "tri Davis". Tn ca mt binh s M t trn u tin Vit Nam . Trong ti liu, bo ch sch v ca h, cng sn cng gi l "tri Davis". C hai dy tri, mt cho b Ƕi Bc Vit, mt cho CPLTCHMN. Khi mi ti y, cng sn v nht l tܧng Trn vn Tr, i din cho CPLTCHMN, (v sau ny l ngܩi c trch nhim cc cuc hnh qun Phܧc Long) thy nhiu b phn thu m ܮc gn cng khp, t ngoi sa lng ljn phng ng phng tm. Ton l ca ngܩi M.

Hin hu qu, nn tܧng Tr ܮc tܧng Hong anh Tun thay th, cng quyt hn. Nhng trn thc t, nhn vt quan trng tri Davis nm 1975 l i t V ng Giang. l nguyn tc ngoi giao bn s vch: ngܩi s 2 chnh thc c trch nhim hn ngܩi s 1. Binh s cng sn t chc trng rau, trng bng v trng cy trong tri, v cng lm cng tc gin ip na. Tng Tham mu trܪng Qun Ƕi Bc Vit , tܧng Vn tin Dng thܩng ni : " Cc ng ch ca chng ta Tn sn Nht gi mt v tr ǥc bit, ngay gia lng ch. im quan st trin tiu l biu tܮng ca cuc cch mng ca chng ta, v t v tr tt h s gip chng ta bit ܮc d lun hng ngy v nhng phn ng ca ch trܧc gi hp hi ca h".

Phi on cng sn tri Davis khng ngng trao ǰi in tn vi H Ni . Tܧng Vn tin Dng gii thch mt cch chn tht : " Ban Qun S Hn Hp ca tܧng Hong anh Tun cho H Ni tin tc trong ngy tht nhanh v nhng cuc iu Ƕng binh s m phi on nhn ܮc t nhiu ngun tin k c t cng tc quan st trc tip." Tht vy, khng ch no c th quan st ܮc ht cc chuyn bay bng v tr ny .

Ni u t chnh ca phi on cng sn tri Davis l ܮc bo m t pha ngܩi M khng quy nhiu bng cch chen vo ph mt m ca h. Hot Ƕng chnh yu ca h l cuc hp bo vo mi sng th by hng tun, ngay dܧi chn dung H ch Minh hay dܧi cc nh bn thn ca cc cp lnh o ca h. Bo ch chng bit ܮc g c. Sau tun tr, nuc cam hay thuc l, (thuc l in Bin Ph loi en trong cc bao xanh, hay thuc vng trong bao ), cc s quan cng sn em chuyn phn khng ra trnh by vi ci lܫi cy truyn thng ca h: SiGn v Hoa Thnh n vi phm Hip nh. H phi chu trch nhim v cc vi phm lnh ngng bn. H khng tn trng tinh thn Hip nh, H khng cho nhng binh s cng sn ca chng ti v ra d dng tri Davis v.v....

- " Phܧc Long, lc lܮng ca chng ti ang tr li cho nhng khiu khch ca ch Ƕ SiGn ", h xc nhn nh vy.

Tuy nhin, trong tnh Phܧc Long b Ƕi Bc Vit vi phm r rng cc iu khon chnh ca Hip nh Paris. T nm 1973, b Ƕi Bc Vit khng bao gi tn trng lnh ngng bn. H Ni cho qun Ƕi "xm nhp" v a qun dng vo Min Nam t do khng bao gi kim sot ܮc.. Qun Ƕi Bc Vit dng cc cn c Lo v Cam bt. Ch c mt iu khon duy nht m H Ni khng vi phm : l vng phi qun s v tuyn 17 khng b h trn qua nh trong nm 1972 .

Chuyn ht sc l lng l Tri Davis c ghi trong Hip nh. Nhng ngܩi cng sn tri Davis ny ljn t H Ni v t chin khu ca h Min Nam, tr ch, dn dy, xc nhn v trn tn cng ca h vo Phܧc Long, nh mt "m gia ban ngy". H sng y t gn 2 nm ri, ch cch Vn Phng Ty Vin Qun Lc Hoa K v cc dinh th ca cc tܧng lnh Min Nam c vi trm thܧc. Mt s hn Ƕn l k, kiu SiGn. Chng ta hy tܪng tܮng xem trܩng hp ca mt ton truyn tin qun s Hoa K hay Nga S ngay ti th B Linh ca c trܧc ngy chm dt Th Chin Hai. Hay vi i Ƕi ca c Quc X ngay ti th Lun n nm 1944 !

H Ni ngܩi ta gp cc s quan Ba Lan v cng c vi s quan lin lc Hoa K , ch trong vi ting ng h thi khng hn khng km.

S c mt ca cng sn tri Davis chc tc ng Thiu, ngܩi ta bit nh vy. Hi nm 1973 khi nhng binh s cng sn ny ti Tn sn Nht (SiGn), chnh quyn mun h phi in vo cc phiu nhp cnh. Nhng h t chi v h khng mun ng nhin cng nhn ch quyn ca Chnh Ph Vit Nam Cng Ha . V v th m h khng ܮc cho nhp cnh. Sau nhiu gi ngi trn phi c ch Ǯi, v sau nhiu p lc ca pha Hoa K, hai phi on H Ni v CPLTCHMN mi ܮc ra khi phi c (M) v ܮc ch thng vo tri Davis.

Sau khi tnh Phܧc Long b hon ton tht th, ng Thiu ngh ti chuyn tr th nhng ngܩi cng sn tri Davis. Ch c mt phng thc bt b bn ny thi: cp nܧc. Nhng ng khng lm nh vy ܮc , v l do nhn o.

Tng Thng Thiu cn nhiu vic khc phi lo, cp bch hn, v hnh chnh cng nh qun s. Chnh Tr B H Ni cn nhng toan tnh g na y ? H cn c hnh Ƕng g na Nj khch Ƕng ܮc mt bܧc "nhy vt" Min Nam ?


        c tip: Chng III, phn 2
Tr v: trang Mc Lc
1